Irak
Irak, Türkiye'nin en büyük ihracat pazarlarından biridir ve karayolu taşımaları ağırlıklı olarak Habur sınır kapısı üzerinden yapılır. Kuzey Irak (Erbil, Duhok, Süleymaniye) ile Irak'ın orta ve güney bölgeleri (Bağdat, Basra) için belge ve güzergah planlaması farklılık gösterir.
Körfez ülkeleri
Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan ve Katar'a taşımalarda güzergah, transit ülkelerin kuralları ve güncel koşullara göre belirlenir; bazı durumlarda karayolu ile deniz bağlantısının birleştirildiği kombine çözümler kullanılır.
TIR karnesi ve belgeler
TIR Sözleşmesi, mühürlü araçla taşınan eşyanın transit ülkelerde gümrük kontrolü ve teminat işlemleri basitleştirilerek geçmesini sağlar. Orta Doğu taşımalarında genellikle şu belgeler istenir:
- Ticari fatura ve çeki listesi
- Menşe şahadetnamesi (ülkeye göre ticaret odası tasdikli)
- CMR ve TIR karnesi
- Ürüne göre uygunluk ve sağlık sertifikaları
Ayrıntılar için TIR karnesi rehberimize bakın.
Irak taşımalarında dikkat edilecekler
- Bölgeye göre belge: Kuzey Irak ile Irak'ın orta ve güney bölgeleri için istenen belge ve tasdikler farklılık gösterebilir.
- Ürün uygunluğu: Bazı ürün gruplarında ithalat öncesi uygunluk değerlendirmesi veya kalite sertifikası istenebilir.
- Sınır yoğunluğu: Habur'da dönemsel yoğunluk süreyi etkiler; yükleme planı buna göre yapılır.
- Ödeme ve teslim şekli: Teslim şeklinin ve gümrükte kimin işlem yapacağının baştan netleştirilmesi gerekir.
Körfez ülkelerine taşıma
Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Katar, Kuveyt ve Umman'a giden yüklerde güzergah; transit ülkelerin geçiş kuralları, güvenlik koşulları ve teslim süresi beklentisine göre seçilir. Bazı durumlarda yükün bir bölümü deniz yoluyla taşınır ve son teslim karayoluyla yapılır. Bu ülkelerde belgelerin Arapça çevirisi ve ticaret odası tasdikleri istenebilir.
Ürün grupları
Orta Doğu'ya en sık taşınan ürünler arasında yapı malzemeleri, gıda ürünleri, mobilya, tekstil, beyaz eşya, ambalaj ve makine yer alır. İnşaat ve altyapı projelerine yönelik malzeme sevkiyatlarında proje bazlı planlama yapılır; ayrıntılar için proje taşımacılığı sayfamıza bakın.
Örnek sevkiyat
Gaziantep'teki bir gıda üreticisi, Erbil'deki bir dağıtıcıya düzenli komple tır sevkiyatı yapıyor. Menşe şahadetnamesi ve gerekli tasdikler yükleme öncesinde hazırlanıyor; araç TIR karnesiyle mühürlü olarak Habur'dan geçiyor ve alıcının deposuna teslim ediliyor.
Irak'a ihracatta uygunluk belgesi
Irak, ithal edilen birçok ürün grubunda uygunluk değerlendirmesi ve uygunluk belgesi (COC) ister. Belge, ürünün Irak standartlarına uygunluğunu gösterir ve yetkili kuruluşlar tarafından yükleme öncesinde düzenlenir. Belgenin yükleme öncesinde hazır olmaması, aracın sınırda beklemesine yol açabilir. Ürününüzün bu kapsamda olup olmadığını sevkiyat öncesinde kontrol etmenizi öneriyoruz.
Kuzey Irak ve Irak'ın diğer bölgeleri
Türkiye'den Irak'a giden yükler çoğunlukla Habur sınır kapısından geçer. Kuzey Irak'taki teslimler ile Bağdat ve güneydeki şehirlere yapılan teslimler arasında gümrük süreçleri, belge talepleri ve güzergah güvenliği açısından farklılıklar olabilir. Teslim adresine göre gümrük işleminin nerede yapılacağı ve güzergah önceden netleştirilir.
Körfez ülkelerinde ürün uygunluğu
Suudi Arabistan, BAE ve diğer Körfez ülkeleri, belirli ürün gruplarında ithalat öncesi uygunluk belgesi ve ürün kaydı ister. Örneğin Suudi Arabistan'da birçok ürün için elektronik ürün uygunluk sistemi üzerinden belge alınması gerekir. Gıda ürünlerinde etiket ve helal sertifikası gibi ek şartlar olabilir. Belgelerin yükleme öncesinde tamamlanması, varış gümrüğünde beklemeyi önler.
Ödeme ve ticari riskler
Orta Doğu ihracatında ödeme yöntemi, yükün teslim şekliyle birlikte değerlendirilmelidir. Peşin ödeme, vesaik mukabili veya akreditifli işlemlerde belgelerin bankaya zamanında ve doğru sunulması önemlidir. Akreditifli satışlarda CMR, fatura ve menşe belgesindeki bilgilerin akreditif şartlarıyla birebir uyuşması gerekir. Belgeleri bu şartlara göre hazırlıyor ve gerekli taşıma belgelerini zamanında teslim ediyoruz.
Orta Doğu hattında teklif almak için
Teklif için yükleme adresi, Orta Doğu'deki teslim adresi veya posta kodu, palet adedi ve ölçüleri, brüt ağırlık, ürün tanımı ve teslim şekli (Incoterms) yeterlidir. Yükleme tarihini ve teslimde randevu gerekip gerekmediğini de belirtirseniz planlamayı ilk teklifte netleştirebiliriz. Teklif formunu doldurabilir ya da WhatsApp üzerinden bilgi gönderebilirsiniz.
Orta Doğu nakliye firması seçerken nelere bakmalı?
- Yetki belgesi: Uluslararası eşya taşımacılığı için C1 yetki belgesi aranmalıdır.
- Gümrük deneyimi: Taşıma ve gümrüğü aynı dosyada yönetebilen firma, sınırda bekleme riskini azaltır.
- Araç gücü: Özmal araç ile anlaşmalı taşıyıcı ağının birlikte kullanılması, yoğun dönemlerde kapasite güvencesi sağlar.
- Sorumluluk ve sigorta: CMR kapsamında taşıyıcı sorumluluğu ve yük değerine göre emtia sigortası seçeneği net olmalıdır.
- İletişim: Yükleme, sınır geçişi ve teslim aşamalarında düzenli bilgi verilmesi.
- Şeffaf teklif: Navlun, gümrük, ek hizmetler ve olası bekleme ücretlerinin baştan yazılması.
Sık sorulan sorular
Irak'a yük hangi sınır kapısından gider?
Karayolu taşımaları ağırlıklı olarak Habur sınır kapısı üzerinden yapılır.
Orta Doğu taşımalarında TIR karnesi neden önemli?
Mühürlü araçla taşınan eşyanın transit ülkelerde basitleştirilmiş gümrük işlemleriyle geçmesini sağlar.
Körfez ülkelerine karayoluyla gidiliyor mu?
Güzergah ve güncel koşullara göre karayolu veya karayolu–deniz kombine çözümler kullanılır.
Irak'a giden yükte uygunluk belgesi kimin sorumluluğunda?
Uygunluk belgesi genellikle ihracatçı tarafından, yetkili kuruluş aracılığıyla yükleme öncesinde alınır. Taşıma planını bu belgenin hazır olma tarihine göre yapıyoruz.
Orta Doğu'ya parsiyel yük gönderebilir miyim?
Belirli hatlarda parsiyel taşıma mümkündür. Ancak TIR karnesi ve gümrük süreçleri nedeniyle parsiyel yükte planlama komple tıra göre daha dikkatli yapılmalıdır.